«هشدار: این آموزشها جایگزین تشخیص و درمان پزشکی نیستند. در شرایط اورژانسی، حفظ جان بیمار وابسته به مداخلات تخصصی است؛ لذا پیش از اعمال هرگونه دستورالعمل، با پزشک مشورت کنید. انجمن فوریتهای پزشکی هیچ مسئولیتی در قبال استفاده نادرست یا خودسرانه از این مطالب بر عهده نمیگیرد.»
مراقبت از افراد مبتلا به دیابت در شرایط جنگی| نکات ضروری در بحران
در شرایط اضطراری، مانند جنگ، طوفان، سیل یا سایر بلایای طبیعی، مراقبت صحیح از افراد مبتلا به دیابت از اهمیت ویژهای برخوردار است. در ادامه، مهمترین نکاتی که برای حفظ سلامت فرد دیابتی باید مدنظر قرار دهید، آورده شده است.
خود را به عنوان فرد مبتلا به دیابت به امدادگرها معرفی کنید
نخستین و مهمترین اقدام این است که شما یا فرد دیابتی به نیروهای امدادی اطلاع دهید که به دیابت مبتلا هستید و برای کنترل بیماری به چه داروهای مصرفی و تجهیزات مورد نیاز برای سنجش قند خون نیاز دارید. همچنین اگر به بیماری هایی مانند مشکلات قلبی یا کلیوی مبتلا هستید که نیازمند مراقبت ویژه هستند، حتماً آن را مطرح کنید.
مایعات کافی مصرف کنید
یکی از مهمترین اقداماتی که باید انجام دهید، تأمین آب و مایعات کافی برای بدن است. در شرایط اضطراری، نیاز بدن به مایعات ممکن است افزایش یابد؛ بهویژه در زمان افزایش دمای هوا، از کار افتادن سیستمهای سرمایشی، یا افزایش فعالیت بدنی مانند پیادهروی و یا استرس این نیاز ممکن است تشدید شود. در صورتی که به دلیل کمبود دارو، سطح قند خون افزایش و یا کاهش یابد، خطر کم آبی بدن نیز بیشتر میشود. هنگامی که فرد دچار افزایش قند خون میشود، بدن برای دفع گلوکز اضافی از طریق ادرار به مایعات بیشتری نیاز دارد. بهترین گزینه برای پیشگیری از کمآبی، آب ساده است؛ با این حال، سایر نوشیدنیهای بدون قند نیز میتوانند مفید باشند.
مراقب افت قند خون باشید
مصرف برخی داروها، بهویژه انسولین و داروهایی از گروه سولفونیلاورهها، میتواند باعث کاهش بیش از حد قند خون شود. اگر در معرض خطر افت قند خون قرار دارید، ضروری است که همیشه مادهای حاوی قند همراه خود داشته باشید؛ مانند قرص گلوکز، آبمیوه یا آبنبات سفت تا در صورت بروز افت قند خون، بتوانید بهسرعت آن را کنترل کنید.
در صورت نبود دسترسی به غذا
اگر به غذا دسترسی ندارید، ممکن است لازم باشد مقدار داروی مصرفی خود را تنظیم کنید تا از افت قند خون جلوگیری شود. در صورتی که انسولین مصرف میکنید و غذایی در دسترس ندارید، معمولاً به مقدار کمتری از انسولین نسبت به شرایط عادی نیاز خواهید داشت. برخی داروهای دیگر نیز ممکن است به کاهش دوز نیاز داشته باشند. ولی در نظر داشته باشید که سرخود میزان داروهایتان را کم یا زیاد نکنید.
داروها
اگر به داروهای خود دسترسی ندارید، ممکن است لازم باشد مقدار غذای مصرفی خود را کاهش دهید، بهویژه اگر از انسولین استفاده میکنید.
افراد مبتلا به دیابت نوع ۱ که به انسولین دسترسی ندارند، باید تا حد امکان مصرف کربوهیدراتها، از جمله مواد قندی و نشاستهای، را محدود کنند.
اگر نوع یا برند همیشگی انسولین شما در دسترس نیست، لازم است با پزشک یا داروساز درباره تغییرات موردنیاز مشورت کنید. در شرایط اضطراری، ممکن است داروخانهها یا کادر درمان بتوانند داروهای موردنیاز را حتی بدون نسخه در اختیار شما قرار دهند.
مراقب عفونت باشید
افراد مبتلا به دیابت، بهویژه کسانی که دچار مشکلات عصبی یا اختلالات عروقی هستند، بیشتر در معرض خطر عفونت پا قرار دارند. بنابراین، لازم است تا حد امکان از راه رفتن در آب آلوده یا وارد شدن آسیب به پاها جلوگیری کنند. بنابراین پاهای خود را بهطور منظم بررسی کنید و در صورت مشاهده هرگونه زخم، التهاب یا مشکل غیرعادی، فوراً به مراکز درمانی مراجعه کنید تا قبل از حادتر شدن مشکل درمان لازم را دریافت کنید.
در شرایط اضطراری، مراقبت از افراد مبتلا به دیابت نیازمند دقت و توجه بیشتری است. مهمترین نکته این است که فرد دیابتی یا همراهان او، بیماری را به نیروهای امدادی اطلاع دهند و درباره داروها، تجهیزات مورد نیاز و مشکلات زمینهای مانند بیماری قلبی یا کلیوی توضیح کافی بدهند. مصرف آب کافی، همراه داشتن مواد قندی برای مواقع افت قند خون، توجه به مصرف غذا و دارو، و همچنین مراقبت از پاها برای پیشگیری از عفونت، از اقدامات ضروری در این شرایط به شمار میآیند. در چنین موقعیتهایی، حفظ آرامش و تصمیمگیری درست نقش مهمی در پیشگیری از عوارض جدی دارد. اگر فرد مبتلا به دیابت از قبل آمادگی لازم را داشته باشد و نکات مهم را بداند، میتواند حتی در شرایط بحرانی نیز بهتر از سلامت خود مراقبت کند و خطرات احتمالی را کاهش دهد.